ଆମେରିକା ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ଡୋନାଲ୍ଡ ଟ୍ରମ୍ପ ଭେନେଜୁଏଲା ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ନିକୋଲାସ୍ ମାଦୁରୋଙ୍କ ଉପରେ ଚାପ ବଢ଼ାଇବା ପରେ ଆନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ରାଜନୀତିରେ ଉତ୍ତେଜନା ଚରମ ସୀମାରେ ପହଞ୍ଚିଛି। ମାଦୁରୋଙ୍କୁ କ୍ଷମତାରୁ ହଟାଇବା ପାଇଁ ଟ୍ରମ୍ପ ପ୍ରଶାସନ ସାମରିକ ଧମକ ସହ ଆର୍ଥିକ ପ୍ରଲୋଭନ ଦେଉଥିବା ବେଳେ, ମାଦୁରୋ ସେନା ଏବଂ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ପ୍ରମୁଖ ସଂସ୍ଥା ଉପରେ ନିଜର ନିୟନ୍ତ୍ରଣ ବଜାୟ ରଖିଛନ୍ତି। ନିଶା ଚୋରା ଚାଲାଣ ଏବଂ ଗଣତାନ୍ତ୍ରିକ ନିର୍ବାଚନକୁ ଅବମାନନା କରି କ୍ଷମତାରେ ରହିବା ଭଳି ଗୁରୁତର ଅଭିଯୋଗକୁ ନେଇ ଏହି ବିବାଦ ବଢ଼ିବାରେ ଲାଗିଛି, ଯାହା ସମଗ୍ର ଲାଟିନ୍ ଆମେରିକାର ସ୍ଥିରତା ପ୍ରତି ବିପଦ ସୃଷ୍ଟି କରିଛି। ଟ୍ରମ୍ପ, ମାଦୁରୋଙ୍କୁ ହଟାଇବା ପାଇଁ ଅଭିଯୁକ୍ତ ନିଶା ଚୋରା ଚାଲାଣକାରୀଙ୍କ ଡଙ୍ଗା ଉପରେ ଆକ୍ରମଣ ବଢ଼ାଇଛନ୍ତି ଏବଂ ମାଦୁରୋଙ୍କ ଉପରେ ‘କାର୍ଟେଲ ଡେ ଲସ୍ ସୋଲେସ୍’ (Cartel de los Soles) ନାମକ ଆତଙ୍କବାଦୀ ଗୋଷ୍ଠୀର ନେତୃତ୍ୱ ନେଉଥିବା ଅଭିଯୋଗ ଆଣିଛନ୍ତି। ଏଥି ସହିତ, ୨୦୨୪ ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ନିର୍ବାଚନରେ ମାଦୁରୋଙ୍କ ବିରୋଧରେ ବିପୁଳ ବିଜୟ ହାସଲ କରିଥିବା ବିରୋଧୀ ପ୍ରାର୍ଥୀ ଏଡମୁଣ୍ଡୋ ଗୋଞ୍ଜାଲେଜ୍ (Edmundo González) ଙ୍କୁ ଆମେରିକା ଏବଂ ଅନ୍ୟ ଦେଶମାନେ “ନିର୍ବାଚିତ ରାଷ୍ଟ୍ରପତି” ଭାବରେ ସ୍ୱୀକୃତି ଦେଇଛନ୍ତ
ଏହା ଏକ ଗମ୍ଭୀର ରାଜନୈତିକ ଏବଂ ସାମରିକ (military) ତିକ୍ତତା। ଡୋନାଲ୍ଡ ଟ୍ରମ୍ପ ଚାହୁଁଛନ୍ତି ଯେ ନିକୋଲାସ୍ ମାଦୁରୋ ତୁରନ୍ତ କ୍ଷମତା ଛାଡିଦିଅନ୍ତୁ। ଟ୍ରମ୍ପ ସାମରିକ ଧମକ, ଆର୍ଥିକ ପୁରସ୍କାର ଏବଂ ଆଇନଗତ ଅଭିଯୋଗ ବ୍ୟବହାର କରି ମାଦୁରୋଙ୍କୁ ପଦ ଛାଡିବାକୁ ଏବଂ ଭେନେଜୁଏଲାରୁ ବାହାରି ଯିବାକୁ ବାଧ୍ୟ କରୁଛନ୍ତି।
ଟ୍ରମ୍ପ କିପରି ଚାପ ପ୍ରୟୋଗ କରୁଛନ୍ତି?
ଟ୍ରମ୍ପ କେବଳ କଥାରେ ନୁହେଁ, କଠୋର ପଦକ୍ଷେପ ମଧ୍ୟ ନେଉଛନ୍ତି:
- ସାମରିକ ଧମକ: ଆମେରିକୀୟ ଯୁଦ୍ଧ ଜାହାଜ (Warships) ବର୍ତ୍ତମାନ ଭେନେଜୁଏଲା ଉପରେ ଆକ୍ରମଣ କରିବା ପରି ଦୂରତାରେ ମୁତୟନ ଅଛି।
- ପୁରସ୍କାର: ମାଦୁରୋଙ୍କୁ ଧରିବାରେ ସାହାଯ୍ୟ କଲାଭଳି ସୂଚନା ପାଇଁ ଆମେରିକା ପୁରସ୍କାର ରାଶିକୁ ଦ୍ୱିଗୁଣିତ କରିଦେଇଛି।
- ଚେତାବନୀ (Ultimatum): ଖବର ଅନୁଯାୟୀ, ଟ୍ରମ୍ପ ମାଦୁରୋଙ୍କୁ ଦେଶ ଛାଡିବା ପାଇଁ ଏକ ଫୋନ୍ କଲ୍ ମାଧ୍ୟମରେ ଏକ ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ସମୟସୀମା (deadline) ଦେଇଛନ୍ତି।
ନିକୋଲାସ୍ ମାଦୁରୋ କିଏ?
ପରିଚୟ: ଜଣେ ପୂର୍ବତନ ବସ୍ ଡ୍ରାଇଭର ଏବଂ ୟୁନିୟନ୍ ନେତା, ଯିଏ ହ୍ୟୁଗୋ ଚାଭେଜଙ୍କ ମୃତ୍ୟୁ ପରେ ୨୦୧୩ ରେ କ୍ଷମତାକୁ ଆସିଥିଲେ।ବର୍ତମାନ ସେ ଭେନେଜୁଏଲାର ସେନା, ପୋଲିସ, କୋର୍ଟ ଏବଂ ନିର୍ବାଚନ ଆୟୋଗକୁ ନିଜ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ ରେ ନେଇଛନ୍ତି I ଦୁରୋ ,ଟ୍ରମ୍ପ ଙ୍କ ଅଭିଯୋଗକୁ ଖଣ୍ଡନ କରିଛନ୍ତି। ସେ କହିଛନ୍ତି ଯେ ଆମେରିକାର “ଡ୍ରଗ୍ସ ବିରୋଧୀ ଯୁଦ୍ଧ” କେବଳ ଭେନେଜୁଏଲା ଉପରେ ଆକ୍ରମଣ କରିବା ଏବଂ ଦେଶର ବିଶାଳ ତେଲ ଭଣ୍ଡାର (oil reserves) ଚୋରାଇବା ପାଇଁ ଏକ ବାହାନା।
“କାର୍ଟେଲ” ବିବାଦ
Cartel de los Soles ପ୍ରକୃତରେ କ’ଣ ?
ଟ୍ରମ୍ପଙ୍କ ମତ: ମାଦୁରୋଙ୍କ ନେତୃତ୍ୱରେ ଚାଲୁଥିବା ଏକ ସଂଗଠିତ ଅପରାଧୀ ଗୋଷ୍ଠୀ।
ବିଶେଷଜ୍ଞ ମାନେ ଏହା ଉପରେ କୌଣସି ସଠିକ ଭାବରେ ଟିପ୍ପଣୀ ଦେଇ ନାହାନ୍ତି l